Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev, 13'üncü Dünya Kentsel Forumu'nun (WUF13) açılış törenindeki konuşmasında, "Sadece müziğimizde, şiirlerimizde değil, mimarimizde de yansıyan kadim tarihimizle gurur duyuyoruz" dedi.
Azerbaycan'ın başkenti Bakü'de düzenlenen 13'üncü Dünya Kentsel Forumu'nun (WUF13) resmi açılış töreni, Bakü Kongre Merkezi'nde gerçekleştirildi. Forumun resmi açılış törenine Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev, Birleşmiş Milletler İnsani Yerleşimler Programı (UN-Habitat) İcra Direktörü Anaclaudia Rossbach, birçok devlet ve hükümet başkanlarını katıldı. Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev, formun açılış konuşmasını gerçekleştirdi.
WUF13'ün COP29'dan sonra Azerbaycan'da düzenlenen ikinci büyük uluslararası etkinlik olduğunu belirten Aliyev, "Umarım WUF13'ün sonuçları da COP29'unkiler kadar başarılı olur. Bakü'de geçirecekleri bu günler boyunca, ilk kez gelen ziyaretçiler de dahil olmak üzere birçok misafirimiz ülkemizi daha yakından tanıyacak ve Azerbaycan'da şehir planlaması alanında yapılan çalışmalar hakkında daha fazla bilgi edinecektir. Bakü, hem tarihi, hem çağdaş, hem de tarihi mirasın korunması ve modern tarzda şehir planlamasının geliştirilmesi açısından, atalarımızın yeteneğine sahip olduğumuzu ve tarihi ve mimari mirasımızı koruduğumuzu açıkça göstermektedir. Sadece Bakü için değil, Azerbaycan'ın birçok şehri için de kentsel planlama, günlük olarak üzerinde çalıştığımız bir konudur" dedi.
Bu yılın Azerbaycan'da kentsel planlama yılı olarak ilan edildiğini belirten Aliyev, "Bu etkinliğin organizasyonunda verdikleri destek, iş birliği ve WUF 13'e ev sahipliği yapma gibi çok önemli bir görevi bize emanet ettikleri için UN-Habitat'a minnettarlığımı ifade etmek istiyorum. 2022'den beri, UN-Habitat ile birlikte, uzun yıllar işgal altında kalan Ağdam, Zengilan ve Hankendi şehirlerinde Azerbaycan'da üç ulusal kentsel forum düzenledik ve bugün, küresel buluşmayı organize ederek, kentsel planlamaya, kentsel gelişime, insanların yaşamlarını iyileştirme ve halkımıza kendilerini rahat hissetmeleri için gerekli tüm imkanları sağlama gündemimize olan güçlü bağlılığımızı bir kez daha gösteriyoruz. Sadece Bakü değil, Azerbaycan'ın birçok eski kenti de mimarileriyle gurur duyabilir" ifadelerini kullandı.
"Mimarimizde de yansıyan kadim tarihimizle gurur duyuyoruz"
Ermenistan işgalinde 30 yıl kalan Karabağ'ın tacı Şuşa kentinin neredeyse sıfırdan yeniden inşa edildiğini belirten Aliyev, "Hasar görmüş Şuşa Kalesi de restore ediliyor. Bahsettiğim her şey ve elbette 6'ncı yüzyıldan kalma kız kulesiyle Bakü, tüm bu anıtlar sadece atalarımız tarafından inşa edilmekle kalmadı, istilalardan, yıkımlardan, tahribatlardan sağ kurtuldu ve Azerbaycanlıların farklı nesilleri tarafından yeniden inşa edilip restore edildi, aynı zamanda bugün de korunuyor. Bahsettiğim her şeye herkes gidip görebilir, içine girebilir ve dokunabilir. Bence bu, tarihi mirasımıza olan tutumumuzun en iyi göstergesidir. Bununla gurur duyuyoruz, sadece müziğimizde, şiirlerimizde değil, mimarimizde de yansıyan kadim tarihimizle gurur duyuyoruz. Görevimiz bunu gelecek nesiller için korumaktır ve eminim ki gelecek nesiller de aynısını yapacaktır. Bugün, özellikle başkentlerde kent gelişiminin gerekliliğini tam olarak anladığımız bir dönemde, cesur ve temkinli olmalıyız" dedi.
"En önemli görevlerinden biri Karabağ'ın yeniden inşası"
Azerbaycan hükümetinin şu anki en önemli görevlerinden birinin, 30 yıl boyunca Ermeni işgali altında kalan ve tamamen yıkıma uğrayan Karabağ bölgesinin yeniden inşası olduğunu vurgulayan Aliyev, "Uluslararası gözlemciler ve ziyaretçiler, örneğin Ağdam'ı Hiroşima ile karşılaştırdılar ve ona Kafkasların Hiroşiması dediler, çünkü şehir artık yoktu. Tamamen yerle bir edilmişti ve Hiroşima'nın aksine, bu bir atom bombası sonucu bir günde değil, 30 yıllık işgal süresince, tarihi binalar, kamu binaları ve evler tamamen yıkılıp yok edildi. Şimdi ise büyük geri dönüş programı uygulanıyor ve şehirler ve köyler için ana planlar hazırlanıyor. Karabağ'da şu anda inşa ettiğimiz tünellerin uzunluğu beş yılda 70 kilometreye ulaştı, beş kilometre daha inşa edilecek, 500 köprüden 435'i inşa edildi. Yani bunlar, elektrik santralleri, su temini, su depoları, evler, okullar, hastaneler, ücretsiz uluslararası havaalanları, demiryolları ile birlikte yapıldı ve bunların hepsi sadece 5 yılda gerçekleştirildi. Karabağ'da apartmanlar, özel evler, okullar ve hastaneler inşa etmeden önce elbette mayın temizleme çalışmaları yapmalıyız, ancak aynı zamanda istihdamı da düşünmeliyiz. Bu nedenle, bu bölgelerde halihazırda oluşturulmuş ve oluşturulacak olan çok sayıda sanayi bölgesi, kendi topraklarında yaşama temel haklarından mahrum bırakılan yüz binlerce insanın hızlı bir şekilde geri dönüşünü kesinlikle destekleyecektir" ifadelerini kullandı.
Bakü'nün 1846 yılında dünyanın ilk petrol üretilen şehri olduğunu belirten Aliyev, "Bu 180 yıl boyunca, neredeyse tüm bu yıllar boyunca, çevre korumasına hiç saygı gösterilmedi. Bu nedenle Bakü ağır bir şekilde kirlenmişti. Bakü'nün bazı bölgelerini, örneğin Siyah Şehir, Bibiheybat, Böyükşor gibi yerleri sayarsam, yabancılar için belki bir anlam ifade etmeyebilir, ancak bu yerleri ziyaret etmek ve 20 yıl önceki hallerini ve şimdiki hallerini gösteren video veya fotoğraflara bakmak için zamanınız varsa, Bakü'de çevre dostu alanlar oluşturmak için neler yapıldığını göreceksiniz. Ağır kirliliğe maruz kalmış ve bu yüzden Siyah Şehir olarak adlandırılan Şiyah Şehir yerine, bugün kentsel gelişmenin modeli olan Beyaz Şehir'e sahibiz. Şehrin içinde bir şehir. Kentsel gelişmenin bir diğer örneği de tatil beldesi Seabreeze'dir ve özellikle soğuk suda yüzmeyi seven ziyaretçilerimize oraya gitmelerini şiddetle tavsiye ederim. Bu salonda tanıdığım bazı kişiler, modern kentsel gelişmenin bir başka örneğini görmek için oraya gidiyorlar. Son 20 yılda Bakü'de 100 park, meydan ve bahçe oluşturduk ve bunların 19'u tamamen yenilendi" dedi.
Azerbaycan'da çevre dostu şehirler, toplu taşımaya hızlı erişim, metro, elektrikle çalışan modern otobüslerin sadece başkent için değil, genel bir konsept olarak hayata geçirildiğini belirten Aliyev, "Dediğim gibi, Azerbaycan'ın birçok yerinde kentsel gelişim çok hızlı ilerliyor ve Birleşmiş Milletler'den gelen dostlarımızın ve bizi ziyaret eden çok sayıda konuğun bu önemli buluşması ve uzmanlığı, hepimizin daha çok şey öğrenmesine, birbirimizden öğrenmemize, olumlu deneyimler edinmemize ve hatalarımızdan bahsetmemize kesinlikle yardımcı olacaktır. Gelişim sürecinde birçok hata yapıldı, ancak bence o dönem artık geride kaldı. Tüm konuklara Bakü'de keyifli bir konaklama ve Dünya Kentsel Forumu'nda başarılar diliyorum" ifadelerini kullandı.
Bakü Olimpiyat Stadı'nda Azerbaycan hükümeti ile UN-Habitat'ın ortak organizasyonuyla 17-22 Mayıs tarihleri arasında düzenlenen WUF13, şehirleşme, sürdürülebilir kalkınma ve kentsel dönüşüm temalarıyla dünya genelinden çok sayıda ülke temsilcisini bir araya getirdi.
